رفتار (Behavior) به مجموعهای از اقدامات، واکنشها و فعالیتهای یک موجود زنده (به ویژه انسان) در پاسخ به محرکهای داخلی یا خارجی گفته میشود. رفتار میتواند آگاهانه یا ناخودآگاه، ارادی یا غیرارادی، و فردی یا جمعی باشد. مطالعه رفتار در حوزههای مختلفی مانند روانشناسی، جامعهشناسی، زیستشناسی و علوم اعصاب انجام میشود. در این مطلب، به بررسی تعریف رفتار، انواع آن، عوامل مؤثر بر رفتار و نقش آن در زندگی انسان میپردازیم.
تعریف رفتار
رفتار به هرگونه فعالیت یا واکنش یک موجود زنده نسبت به محیط اطراف یا شرایط درونی خود اشاره دارد. این فعالیتها میتوانند فیزیکی (مانند حرکت)، ذهنی (مانند تفکر) یا احساسی (مانند خشم یا شادی) باشند. رفتار انسان معمولاً تحت تأثیر عوامل مختلفی مانند ژنتیک، محیط، فرهنگ و تجربیات فردی شکل میگیرد.